Trang Cùng viết Hiến pháp đã bổ sung giới thiệu ngắn gọn về những người khởi xướng. Giờ tôi mới hình dung rõ hơn về trang này. Một cảm giác bất an mơ hồ chợt đến với tôi khi nhớ lại một chuyện cũ. Chuyện xảy ra ở cộng đồng du học sinh ở MGU hồi năm 1990, khi một nhóm du học sinh chủ xướng làm báo nhưng sau đó bị Sứ quán Việt Nam ngăn cấm, và ngay trong những người chủ xướng đó có chỉ điểm hay thân cận với Sứ quán. Sự thật thì tôi không biết chính xác, chỉ được nghe nói lại. Nhưng chắc chắn trong cộng đồng người Việt học và làm việc ở nước ngoài có những chỉ điểm hay hoạt động mật vụ, và có cả những phần tử cơ hội. Những người làm khoa học thuần túy thường là những người không có nhiều cọ xát với cuộc sống, và trong nhiều trường hợp rất dễ bị lợi dụng (hiểu theo một nghĩa nào đó).
Những hạng người nào dễ cho cảm giác không tin cậy được vì chuẩn mực đạo đức của họ rất có thể khác rất xa so với những người làm khoa học thuần túy:
- Những người hoạt động báo chí ở nước ngoài, những người từng làm việc trong lĩnh vực truyền thông, công an, quân đội
- Những người làm việc trong các tổ chức quốc tế, hoạt động ngoại giao
- Những người là quan chức, Đảng viên
Tất nhiên bàn luận Hiến pháp là chuyện công khai, có chỉ điểm cũng chẳng sao, nhưng nếu như có thì rất có khả năng là rất khó đạt được đồng thuận hay một quan điểm nhất quán, hay không bị lạm dụng cho những mục đích khác.
Những hạng người nào dễ cho cảm giác không tin cậy được vì chuẩn mực đạo đức của họ rất có thể khác rất xa so với những người làm khoa học thuần túy:
- Những người hoạt động báo chí ở nước ngoài, những người từng làm việc trong lĩnh vực truyền thông, công an, quân đội
- Những người làm việc trong các tổ chức quốc tế, hoạt động ngoại giao
- Những người là quan chức, Đảng viên
Tất nhiên bàn luận Hiến pháp là chuyện công khai, có chỉ điểm cũng chẳng sao, nhưng nếu như có thì rất có khả năng là rất khó đạt được đồng thuận hay một quan điểm nhất quán, hay không bị lạm dụng cho những mục đích khác.
thận trọng thì tốt, quá thận trọng thì cơ hội trôi qua.
ReplyDeletexác định ranh giới nữa là xong, hic.
Chuyện Hiến pháp là chuyện không có kỳ vọng ngắn hạn thành ra không có cơ hội.
Deletenhưng việc sửa hay xây dựng hiến pháp mới thì chỉ được làm trong một thời gian có hạn định, thưa bác.
ReplyDeleteTôi nghĩ rằng có 3 loại nhóm vấn đề trong sửa đổi Hiến pháp nếu có ý kiến đề nghị: loại dễ được chấp nhận, loại được chấp nhận nhưng ở hình thức không như kỳ vọng, loại "cấm kỵ" không được chấp nhận. Loại dễ được chấp nhận là những vấn đề râu ria, lặt vặt như tiểu học là bắt buộc và miễn học phí, loại có thể được chấp nhận nhưng không ở dạng như kỳ vọng như vấn đề bảo hiến, loại cấm kỵ là vấn đề liên quan tới sự lãnh đạo của Đảng. Do vậy, những bàn luận hay thậm chí soạn thảo Hiến pháp đối trọng sẽ không có kỳ vọng được phản ánh trừ phi thuộc loại 1 hay cùng lắm là 2. Vì thế chuyện Hiến pháp là chuyện lâu dài, không phải là chuyện có kỳ vọng ngắn hạn trước mắt.
DeleteNhư vậy có vẻ như bàn luận hay soạn thảo Hiến pháp là một việc làm vô vọng bởi vì không có kỳ vọng có hạn định nhất định cho nó. Nhưng tôi nghĩ rằng bàn luận hay soạn thảo Hiến pháp đối trọng lại là những việc làm có thể có tác động nhất định trong dân chúng, và tạo ra áp lực nhất định lên chế độ và bắt buộc chế độ phải có phản ứng lại, ở hình thức như thế nào thì chúng ta có thể sẽ thấy, nhưng ví dụ giả sử như phản ứng của chế độ là phản bác bằng lý luận về những ý kiến đa nguyên, đa đảng chẳng hạn thì đấy cũng là một bước tiến về phía trước, hay thậm chí phản ứng là im lặng, khuất mắt trông coi hay đàn áp bịt miệng thì đấy cũng là những phản ứng không phải là không có giá trị. Do vậy càng gia tăng được áp lực, sự vận động càng biến chuyển theo chiều hướng tiến bộ bất kể phản ứng của chế độ theo chiều hướng nào. Thành ra có vẻ như đây là cơ hội để tham gia gia tăng áp lực, bỏ lỡ thì sẽ còn lâu mới có lại cơ hội như vậy. Song lại có những chuyện mà mất thời gian nhưng lại không đạt được được một áp lực nào cả thì có cơ hội hay không có cơ hội cũng như nhau cả. Mà hơn nữa đó chỉ là cơ hội gia tăng áp lực chứ không phải là cơ hội thay đổi Hiến pháp một cách thực chất.
đôi khi bần đạo còm chỉ mong để nghe bác Đông A phát biểu thêm.
Deleteđa tạ bác nhiều nhiều :)
"Nhưng chắc chắn trong cộng đồng người Việt học và làm việc ở nước ngoài có những chỉ điểm hay hoạt động mật vụ, và có cả những phần tử cơ hội. Những người làm khoa học thuần túy thường là những người không có nhiều cọ xát với cuộc sống, và trong nhiều trường hợp rất dễ bị lợi dụng (hiểu theo một nghĩa nào đó).
ReplyDeleteNhững hạng người nào dễ cho cảm giác không tin cậy được vì chuẩn mực đạo đức của họ rất có thể khác rất xa so với những người làm khoa học thuần túy:
- Những người hoạt động báo chí ở nước ngoài, những người từng làm việc trong lĩnh vực truyền thông, công an, quân đội ..."
Ý bác Đông A nói đến Cựu TBT báo VietnamNet Nguyễn Anh Tuấn ? :)
Thật buồn, nhưng tôi phải thừa nhận là tôi đồng tình với ý kiến của bác Đông A. Việc tạo ra một diễn đàn thảo luận về sửa đổi Hiến pháp như của Boxitvn hay nhóm Cùng viết Hiến pháp không đơn thuần chỉ để có một bản Hiến pháp tốt. Cái tôi kỳ vọng nhiều hơn, là có thể tạo sự chú ý của đông đảo người dân,quan tâm đến vấn đề chính trị quan trọng của đất nước.
ReplyDeleteỞ một góc nhìn khác,chúng ta vẫn thấy có những điểm sáng đáng lưu tâm. Trong nỗ lực duy trì sự tồn tại của mình, ĐCS vô hình chung đi theo con đường tiến lên một nhà nước pháp quyền, với các quy tắc về giám sát, giải trình và thượng tôn pháp luật. Điều này, thể hiện một phần trong nỗ lực luật hóa từng bước sự lãnh đạo của ĐCS với Quốc hội, Chính phủ qua từng thời kỳ.
Những mâu thuẫn giữa vai trò lãnh đạo ĐCS và sức mạnh của Chính phủ thời gian gần đây là một hiện tượng đáng lưu tâm. Việc thành ủy Hải Phòng khai trừ Đảng với ông phó GĐ CA Hải Phòng, Nguyễn Bình Kiên là một sự kiện có nhiều ý nghĩa, không chỉ dưới góc độ chính trị.
Việc xuất hiện một dự thảo Hiến pháp của nhóm Boxitvn và thảo luận về Hiến pháp rộng rãi trên các báo nhà nước thời gian qua cũng là một hiện tượng lý thú.
Những sự kiện này có thể là một chỉ dấu cho thấy quá trình tự phủ định tất yếu của ĐCS với bản thân sự tồn tại của nó. Nhưng để đánh giá quá trình này là ngắn hay dài thì thật khó.
Những lưu ý của bác Đông A với Nhóm khởi xướng Cùng viết Hiến pháp, theo tôi là kịp thời và cần thiết. Tuy nhiên, trong cách thức xử lý làm sao để công việc chung được tiến triển thì đây cũng là cơ hội để chúng ta cùng lĩnh hội tinh thần thảo luận dân chủ, cởi mở và dần bớt đi những định kiến trái hay phải.